Türksat 6A ve Ötesi: Türk Uyduları 101
Uzayın keşfi, iletişim, Dünya gözlemi ve bilimsel araştırmalarda önemli roller oynayan uydu; Türkiye için de önemli bir çaba olmuştur. Bu yazı; Türksat 6A için özel bir vurgu yaparak Türk uydularının tarihini, gelişimini ve mevcut durumunu ele almaktadır. Söz konusu uyduları inceleyerek siz bilimseverler de Türkiye’nin yerli ve milli uydu teknolojisi arayışına tanıklık edebilirsiniz!
Daha fazla bu tarz içerik için Astronomi ve Teknoloji kategorilerimize göz atmayı unutmayınız.
Uydu Nedir, Nerelerde Kullanılır, Nasıl Olmalıdır ve Örnekleri Nelerdir?
Uydular; Güneş Sistemi’ndeki gök cisimlerinin etrafında onlardan ayrılmadan dolanan, daha küçük gök cisimleridir. İki tür uydu vardır. Ay gibi kendiliğinden olarak var olan uydulara doğal uydu denir. Yapay uydular ise insanlar tarafından yapılan ve çeşitli amaçlar için kullanılan uydulardır. Yapay uyduların ana kullanım alanları arasında bilimsel araştırma, hava durumu tahmini, iletişim, askeri destek, navigasyon vb. yer alır. Dünya ve Güneş Sistemi’ndeki diğer gezegenlerin etrafında yörüngede dolanırlar.
![uydu kullanımı, uydular ne işe yarar, uydu alanları, uydu kullanım alanları, uyduların dağılımı, uydu teknolojileri, uydu uygulamaları, uydu çeşitleri ve kullanım alanları, haberleşme uyduları, gps ve navigasyon uyduları, iletişim uyduları, meteoroloji uyduları, uydu görüntüleme, uydu sistemleri, uzay teknolojileri, uydu haritalama, uydu iletişimi, uydu interneti, uydu ile hava tahmini, uydu tabanlı hizmetler, uydu bilimi, uydu araştırmaları, uydu ve veri iletimi, uydu üretimi ve fırlatma, denizcilik uyduları, takip uyduları, acil durum ve güvenlik uyduları, arama kurtarma uyduları, yayıncılık uyduları](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-uydularin-kullanim-alanlari-1024x318.webp)
Yapay uyduların fırlatılmasında en yaygın kullanılan yörünge Jeosenkron yörüngedir. Bunun sebebi Jeosenkron yörüngedeki bir uydunun, Dünya’nın etrafında dönmesinin 23 saat 56 dakika 4 saniye sürmesi ve bu sürenin, Dünya’nın kendi ekseni etrafında bir kez dönmesi için geçen süreye oldukça yakın olmasından kaynaklıdır. Bu tür yörüngeler, uydular (özellikle telekomünikasyon uyduları) için kullanışlıdır.
![yörünge türleri, MEO, GEO, SEO, orta dünya yörüngesi, irtifa yörüngesi, alçak irtifa yörüngesi, low earth orbit, medium earth orbit, GSO, van allen, van allen kuşağı, dünya modeli üzerinde yörüngeler, uzay araçları yörüngeleri, yörünge çeşitleri, yörünge türleri ve uzay araçları, dünya çevresindeki yörüngeler, uzay aracı yörünge haritası, uzay aracı yörünge modelleri, dünya yörünge gösterimi, yörünge türlerinin görseli, dünya ve uzay yörüngeleri, uzay araçları yörünge çeşitleri, yörünge haritası, yörünge modeli görseli, dünya etrafındaki yörüngeler, uzay yörüngeleri, yörünge diyagramları, yörünge çeşitleri ve örnekleri, uzay araçları yörünge analizi, yörünge bilgisi ve uzay araçları, iç kuşak, van allen sondası, gps uyduları, dış kuşak, jeosenkron yörünge, yere eş zamanlı uydu yörüngesi, uluslararası uzay istasyonu, nasa güneş dinamikleri gözlemevi](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-yorunge-turleri-1024x576.webp)
İlk yapay uydu, 1957 yılında fırlatılan Sovyet Sputnik 1 misyonudur. Daha sonra zaman içerisinde birçok uydu fırlatılmıştır. Şu anda Dünya yörüngesinde 3000’i haberleşme olmak üzere 4500 civarında uydu bulunmaktadır. Türkiye’nin ilk uydu denemesi Türksat 1A, 24 Ocak 1994 tarihinde fırlatılmıştır ve kalkışından 12 dakika sonra infilak etmiştir. Hemen ardından 11 Ağustos 1994’te Türkiye’nin uzaya başarıyla gönderilen ilk haberleşme uydusu ünvanını taşıyan Türksat 1B’nin gönderilmesiyle henüz 2000’lerin başındayken Türkiye, uydu yayıncılığına dahil olmuştur. 2016 yılı itibarıyla da birçok ülke ve çok sayıda çok uluslu kuruluş uyduların inşası, fırlatılması ve/veya işletilmesiyle ilgilenmektedir.
![sputnik 1, ilk yapay uydu, sputnik 1 görseli, tarihteki ilk uydu, sputnik 1 uydusu, sovyetler birliği uzay araştırmaları, uzay tarihi sputnik 1, sputnik 1 lansmanı, 1957 sputnik 1, sputnik 1 uydu bilgileri, ilk uzay uydusu, sputnik 1 uzay aracı, sputnik 1 görevi, sputnik 1 tarihçesi, uzay keşfi sputnik 1, sputnik 1 başarıları, sputnik 1 ikonik görsel, uzay yarışı sputnik 1, sputnik 1 ve uzay tarihi, ilk uydu görevi sputnik 1, rus uydu tarihi, rusya uzay tarihi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/be/Sputnik_asm.jpg/640px-Sputnik_asm.jpg)
Türk Uydularına Giriş
Uzayda uyduya sahip 30 ülkeden biri olan Türkiye, uydu faaliyetlerine ilk adımını haberleşme uyduları ile atmıştır.
Ağustos 1994’te Türkiye, haberleşme uydusu Türksat 1B‘yi uzaya fırlattı. Uydu, yörüngeye başarıyla yerleştirildi ve sonrasında yapılan yörünge testlerini geçerek aynı yıl 10 Ekim’de hizmete başladı. Türksat 1B, 12 yıl boyunca aktif olarak hizmet verdi ve görevi 2006 yılında sona erdi. Türkiye, Türksat 1B’nin fırlatılmasından hemen 2 yıl sonra, Temmuz 1996’da ikinci başarılı haberleşme uydusu Türksat 1C‘yi uzaya gönderdi. Türksat 1C, 1996 – 2010 yılları arasında hizmet verdi. Ardından 2001-2016 yılları arasında görev yapan haberleşme uydusu Türksat 2A fırlatıldı. Halen aktif olarak hizmet veren 3A (2008), 4A (2014), 4B (2015), 5A (2021) ve 5B (2021) uydularının fırlatılmasıyla Türkiye, 6A öncesinde 5 etkin haberleşme uydusuna sahip oldu.
Şu anda ömrünü tamamlamış olan ilk optik uzaktan algılama ve yer gözlem uydusu BİLSAT, 2003 yılında fırlatıldı ve 2006 yılına kadar hizmet verdi. Diğer taraftan Türkiye’de tasarımı ve üretimi gerçekleştirilen ilk gözlem uydusu RASAT, 2011 yılında fırlatıldı ve 2022 yılına kadar hizmet verdi. Aktif olarak hizmet vermeye devam eden Göktürk 2, 2016 yılında ve Göktürk 1, 2016 yılında fırlatıldı. 2023 yılında fırlatılan İMECE uydusu ile Türkiye, haberleşme uyduları dışında 3 aktif gözlem uydusuna sahip oldu. Geçtiğimiz günlerde Türk mühendislerce üretilen yerli ve milli ilk haberleşme uydumuz Türksat 6A‘nın da uzaya fırlatılmasıyla ülkemizin uzaydaki aktif uydu sayısı 9‘a çıktı.
Yazımızda detaylandıracağımız tamamen yerli imkanlarla üretilen Türksat 6A ile birlikte Türkiye’nin uydu üretebilen ilk 11 ülke arasına girişini kutlarız.
![uydu projeleri haritası, ülkelerin uydu yeterlilikleri, uydu teknolojileri dünya haritası, küresel uydu projeleri, ülkeler ve uydular, dünya genelinde ülkelerin uydu projeleri haritası, ülkelerin uzay teknolojileri ve uydu yeterlikleri, uydu projeleri ve ülkelerin uzay programları, hangi ülkelerin uydu projeleri var, küresel uydu projeleri ve teknolojileri haritası, ülkelerin uzayda sahip olduğu uyduların haritası, ESA üyeleri, yarım bırakılmış uydu projeleri olan ülkeler](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-ulkelerin-uydu-firlatma-durumlari.webp)
Türk Uydu Tarihçesi
Türkiye’nin uzaydaki serüveni, 1990’ların başında atılan adımlarla başlamıştır ve günümüze kadar pek çok önemli kilometre taşını içermektedir. Bu bölümde Türkiye’nin uzaya gönderdiği uyduların tarihçesini daha detaylı bir biçimde ele alacağız.
Türksat Serisi: 1994-2015
Türkiye, uzaydaki ilk adımını 24 Ocak 1994’te fırlatılan Türksat 1A uydusuyla attı. Ancak Ariane 4 roketindeki bir arıza nedeniyle uydu yörüngeye oturamadı ve okyanusa düştü. Bu başarısızlığın ardından, aynı yılın ağustos ayında Türksat 1B uydusu başarıyla fırlatıldı ve 2006 yılına kadar hizmet verdi. Türksat serisinin üçüncü uydusu olan Türksat 1C, 10 Temmuz 1996’da uzaya gönderildi ve 2010 yılına kadar aktif olarak kullanıldı.
Serinin ikinci nesil uydusu olan Türksat 2A, diğer adıyla Eurasiasat 1, Türkiye’nin uydu iletişim kapasitesini artırmak amacıyla geliştirilmiştir. 10 Ocak 2001’de Fransız Guyanası’ndaki Kourou Uzay Merkezi’nden Ariane 4 roketiyle başarıyla fırlatıldı. Bu uydu, hem Türkiye’nin hem de çevresindeki bölgelerin iletişim ihtiyaçlarını karşılamak üzere tasarlanmıştı.
Üçüncü neslin temsilcisi Türksat 3A, 12 Haziran 2008’de Fransız Guyanası’ndaki Kourou Uzay Merkezi’nden Ariane 5 roketiyle başarıyla fırlatıldı. Söz konusu uydu, Türkiye’nin uydu haberleşme kapasitesini artırarak daha geniş bir kapsama alanı sağladı. TV yayıncılığı, veri iletimi ve internet hizmetleri gibi birçok alanda hizmet sundu.
Üçüncüsünün üzerine dördüncü nesil, Türksat 4A, 14 Şubat 2014’te Kazakistan’daki Baykonur Uzay Üssü’nden Proton roketiyle fırlatıldı. Bu uydu; Türkiye’nin yanı sıra Avrupa, Asya ve Afrika’nın bazı bölgelerine hizmet vermek üzere tasarlandı. Geniş bant internet hizmetleri ve HD televizyon yayıncılığı için gelişmiş kapasite sunarak Türkiye’nin iletişim altyapısını güçlendirdi.
Dördüncü neslin ikinci üyesi Türksat 4B, 16 Ekim 2015’te Kazakistan’daki Baykonur Uzay Üssü’nden yine Proton roketiyle uzaya gönderildi. Türksat 4B, Türkiye’nin veri iletim kapasitelerini artırarak geniş bant internet ve televizyon yayıncılığı hizmetlerini geliştirdi. Bu uydu, özellikle Ka-band frekans bandında hizmet vererek yüksek hızlı internet erişimi sağladı.
Meraklısına: Atmosferde 22 GHz civarında bir su buharı rezonans frekansı keşfedilmiştir. Bu frekansın altında yer alan frekanslara Ku-bandı, üstünde yer alanlara ise Ka-bandı adı verilmiştir. Günümüzdeyse Ku-bandı terimi 11 GHz ile 20 GHz arasındaki frekansları, Ka-bandı terimi ise 20 GHz ile 30 GHz arasındaki frekansları ifade etmek için kullanılmaktadır.
![türk uyduları listesi, türk uyduları, türkiyenin fırlattığı uydular, türk uzay projeleri, türkiye uydu fırlatma tarihi, 1994 2015 yılları arasında fırlatılan türk uyduları, türk uydularının kronolojik sıralaması, türkiyenin uzayda fırlattığı uyduların listesi, 1994 2015 arası türkiyenin uzay projeleri, türkiyenin uydu fırlatma tarihçesi, hangi yıllarda hangi Türk uyduları fırlatıldı, türksat 1a, türksat 1b, türksat 1c, türksat 2a, türksat 3a, türksat 4a, türksat 4b, türk uydu fotoğrafı, türk uydu tarihi](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-turksat-1994-2015-1024x635.webp)
Türksat Serisi: 2020’ler ve Nihayetinde Türksat 6A
Pandeminin gölgesinde 2020’li yıllara gelindiğindeyse Türk iletişim uyduları çalışmaları, beşinci nesille hız kazanmıştır. Türksat 5A, 8 Ocak 2021’de ABD’nin Florida eyaletindeki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu’ndan SpaceX’in Falcon 9 roketiyle fırlatıldı. Türksat 5A, Türkiye’nin haberleşme uydu filosuna yeni bir kapasite ekleyerek Avrupa, Orta Doğu ve Afrika’nın bazı bölgelerine hizmet sundu. Bu uydu, daha geniş kapsama alanı ve daha yüksek veri iletim kapasiteleri ile öne çıktı.
Türksat 5B, 19 Aralık 2021’de yine Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu’ndan SpaceX’in Falcon 9 roketiyle başarıyla fırlatıldı. Türksat 5B, Türkiye’nin uydu haberleşme kapasitelerini daha da artırarak özellikle yüksek hızlı internet ve veri iletimi hizmetlerinde önemli bir iyileşme sağladı. Bu uydu, Türkiye’nin uydu iletişim altyapısını güçlendirerek dijital dönüşüm sürecine önemli katkılarda bulundu.
Son olarak Türksat 6A uydusu, 8 Temmuz’u 9 Temmuz’a bağlayan gece ABD’nin Florida eyaletindeki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu’ndan SpaceX’e ait Falcon 9 roketiyle başarıyla fırlatıldı. Türksat 6A, Türkiye’nin iletişim altyapısını güçlendirecektir ve sivil haberleşme ile televizyon yayınlarının güvenliğini ve milliliğini sağlayacaktır.
![2020lerde türk uyduları, türk uyduları 2020ler, 2020ler türkiye uydu fırlatma, yeni türk uyduları, 2020lerde türkiyenin uzay projeleri, 2020lerde fırlatılan türk uyduları listesi, 2020ler türkiye uydu fırlatma tarihçesi, 2020lerde türkiyenin uzaya gönderdiği uydular, 2020lerde türkiyenin yeni uzay projeleri, türkiye'nin 2020lerde gerçekleştirdiği uydu fırlatmaları, son yıllarda fırlatılan Türk uyduları, türksat 5a, türksat 5b, türksat 6a, türksat haberleri, türksat 6a haberleri, türk uydu tarihi](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-turksat-2020-ler-1024x242.webp)
Bilimsel Uydular ve Gözlem Uyduları
Türkiye’nin ilk yer gözlem uydusu olan BİLSAT-1, 27 Eylül 2003 tarihinde Rusya’nın Plesetsk Uzay Üssü’nden fırlatıldı. BİLSAT-1, TÜBİTAK ve İngiliz Surrey Satellite Technology Limited (SSTL) iş birliğiyle geliştirildi. Bu uydu; Türkiye’nin uzaydaki ilk yer gözlem girişimi olup tarım, çevre izleme, şehir planlama ve doğal afet yönetimi gibi çeşitli alanlarda veri sağladı. BİLSAT-1, yaklaşık 8 yıl boyunca başarılı bir şekilde hizmet vererek Türkiye’nin yer gözlem uyduları konusundaki tecrübesini artırdı.
RASAT, Türkiye’nin tamamen yerli imkanlarla geliştirdiği ilk yer gözlem uydusudur. 17 Ağustos 2011 tarihinde Rusya’nın Yasny fırlatma üssünden Dnepr roketi ile uzaya gönderildi. TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (UZAY) tarafından tasarlanan ve üretilen RASAT, 7,5 metre pankromatik ve 15 metre çok bantlı görüntüleme çözünürlüğüne sahiptir (Tabii, sonraki bölümlerde uydularımızın teknik özelliklerinin bir karşılaştırmasını yapacağız.). RASAT; Türkiye’nin yer gözlem kabiliyetlerini genişleterek, şehircilik, tarım, ormancılık ve çevre izleme gibi alanlarda yüksek çözünürlüklü görüntüler sağlamıştır.
Göktürk Serisi
Askeri ve sivil gözlem amaçlı geliştirilen Göktürk serisi uydular, Türkiye’nin uzaydaki gözetleme ve keşif yeteneklerini önemli ölçüde artırdı. Göktürk serisi uydular, yüksek çözünürlüklü görüntüleme kapasiteleri ile dikkat çekmektedir.
Göktürk-1: 5 Aralık 2016’da Fransız Guyanası’ndaki Kourou Uzay Üssü’nden Vega roketi ile fırlatıldı. Göktürk-1, 0,5 metre çözünürlüklü optik kamera sistemi ile yüksek çözünürlüklü görüntüler sağlayarak, askeri ve sivil amaçlı kullanımlar için stratejik bir öneme sahiptir.
Göktürk-2: 18 Aralık 2012’de Çin’in Jiuquan Fırlatma Üssü’nden Uzun Yürüyüş 2D roketi ile uzaya gönderildi. Göktürk-2, 2,5 metre çözünürlüklü optik görüntüleme kapasitesine sahip olup, Türkiye’nin yer gözlem yeteneklerini artırarak, haritalama, tarım, ormancılık ve doğal afet izleme gibi alanlarda hizmet vermektedir.
Göktürk-3: Radar görüntüleme kapasitesine sahip bir uydu olarak planlanmıştır. Bu uydu, her türlü hava koşulunda ve gece gündüz gözlem yapabilme yeteneği ile öne çıkacaktır. Göktürk-3’ün fırlatılması ile Türkiye, radar uydu teknolojisine sahip ülkeler arasında yer alacaktır.
![türk uydu tarihçesi, tusaş uydu projeleri, türkiyenin uydu tarihçesi, türk uydu tarihi, türk uydu projeleri listesi, tusaş türk uyduları, türk havacılık uzay sanayi, tusaşa göre türk uydu tarihçesi, türkiyenin gerçekleşmiş ve gerçekleşecek uydu projeleri, türk uydu projeleri ve tarihçesi, tusaş tarafından yapılan türk uyduları, türk uydu projelerinin tarihçesi ve geleceği, tusaş türk uydu programları, türksat 1a, türksat 1b, türksat 1c, türksat 2a, bilsat, türksat 3a, rasat, göktürk 2, türksat 4a, türksat 4b, göktürk 1, türksat 5a, türksat 5b, imece, türksat 6a, mikro uydular, small geo ne demek, small geo, göktürk 1y ne zaman fırlatılacak, göktürk 1y göktürk 3 ne zaman fırlatılacak, göktürk 3, türksat ne zaman fırlatılacak](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-turk-uydu-tarihcesi-1024x576.webp)
Özetle tüm bu uydular; Türkiye’nin uzaydaki varlığını güçlendirmiştir ve ülkenin gözetleme, keşif ve yer gözlem kapasitelerini büyük ölçüde artırmıştır.
2026 Ay Misyonu
Türkiye Uzay Ajansı’nın 2022-2030 yılları arasındaki strateji belgesinde belirtilen hedefler arasında Ay yüzeyine iniş yapmak, yeni uzay teknolojilerinin geliştirilmesi ve uzay limanının kurulması gibi önemli projeler bulunmaktadır. Bu hedefler, Türkiye’nin uzay araştırmaları ve teknolojileri konusundaki kararlılığını ve ileriye dönük vizyonunu ortaya koymaktadır.
Türkiye’nin İlk Astronotu
Axiom Mission 3 misyonu kapsamında Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı, 19 Ocak 2024 tarihinde fırlatıldı. Ardından Uluslararası Uzay İstasyonu’nda 18 gün geçirerek bilimsel deneyler gerçekleştirdi. Bu görev, Türkiye’nin uzayda insanlı görevler gerçekleştirme konusundaki yeteneklerini ve deneyimlerini artırma yolunda önemli bir adım oldu.
Türk uyduları, Türkiye’nin uzaydaki yükselişinin ve teknolojik ilerlemesinin canlı tanıklarıdır. İletişimden bilime, güvenlikten ekonomiye kadar her alanda etkili olan bu uydular, Türkiye’nin geleceğine yön vermektedir. Uzay; artık Türkiye için sadece bir keşif alanı değil, aynı zamanda ulusal bir gurur ve küresel bir etki merkezidir.
Türksat 6A
Önceki bölümde bahsettiğimiz üzere Türkiye, ilk defa Türksat 1B ile kendi uydusundan haberleşme hizmetleri vermeye başlamıştır. Ardından Türksat 1C, 2A, 3A, 4A, 4B, 5A ve 5B gibi uydular devreye girmiştir. Bu uydular her ne kadar Türkiye adına yapılsa da geliştirilmelerinde Airbus DS, Mitsubishi Electric Corporation (MELCO) gibi yabancı üreticiler yer almıştı. Türksat 6A ise Türkiye’de, %80 Türk mühendisleri tarafından geliştirilen yerli ve milli ilk haberleşme uydusu olarak, TÜBİTAK Uzay’ın proje yöneticiliğinde Aselsan, TUSAŞ ve CTECH ile ortaklaşa üretilmiştir. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı çatısı altında 2014’te resmiyete dökülen ve 2015 yılında çalışmaları başlayan uydu, 10 yıl içerisinde hazır hale getirilerek 9 Temmuz gecesi SpaceX’e ait Falcon 9 roketiyle uzaya fırlatılarak yörüngesine doğru yola çıkmıştır.
Türksat 6A’nın testlerin tamamlanmasıyla birlikte bir ay içinde faaliyete geçmesi ve 15 sene boyunca aktif kullanılması planlanmaktadır. Ek olarak 4.2 tona yakın ağırlık ve 8,4 kilovat güce sahip Türksat 6A’nın amacı, mevcut uyduların yedeklenmesini sağlamakla beraber, kapasiteyi daha da genişletmek olacaktır. 6A ile birlikte Türksat’ın hizmet verdiği kapsama alanı Hindistan, Tayland, Malezya ve Endonezya’yı da içine alacak şekilde genişleyecektir. Böylece Türkiye’nin uydularının ulaştığı nüfus da 3,5 milyardan 5 milyarın üzerine çıkacaktır. Aktif olacağı 15 yıl boyunca Türkiye’nin haberleşme uydusu ihtiyacının büyük bölümünün Türksat 6A’dan karşılanması planlanmaktadır.
![türksat 6a infografik, türksat 6a, ilk yerli haberleşme uydumuz, yerli ve milli haberleşme uydumuz, ilk türk yerli haberleşme uydusu, türksat 6a kapsam alanı, türksat 6a kapsama alanı, türksat 6a ömrünü ne zaman tamamlıyor, türksat 6a ömrü, türksat 6a kütle, türksat 6a yörünge derecesi, türkiye haberleşme uydusu başarısı, ku bant türksat 6a, türksat 6a ve türk uydu projeleri](https://sapiensmedya.com/wp-content/uploads/2024/07/sm-eye-turksat-6a.webp)
Türksat 6A’nın Teknik Özellikleri Nelerdir?
- Faydalı Yük: 16 adet KU-BANT alıcısı ile (her biri 33 MHz) televizyon, radyo ve veri iletişimi gibi hizmetler sunacaktır.
- Giriş Frekansı: Antenleri, 17300-18350 MHz aralığındaki radyo frekanslarını almaktadır.
- Çıkış Frekansı: Alınan sinyalleri 11700-12750 MHz aralığında geri göndermektedir.
- Yörünge Konumu: Dünyanın çevresinde sabit bir noktada, 42° doğu boylamında dolanmaktadır.
- Güç Üretimi: Güneş panelleri sayesinde 8,4 kW elektrik üretmektedir.
- Ömrü: En az 15 yıl boyunca çalışması beklenmektedir.
- Ağırlığı: Yaklaşık 4250 kg (4,25 ton) ağırlığındadır.
- Güvenilirlik: Çok yüksek bir güvenilirliğe sahiptir; 35°C sıcaklıkta milyar saat başına yalnızca 300 arıza oranı mevcuttur (<300 FIT @ 35°C).
Türksat 6A Bize Ne Katacak?
Uyduların ömürleri genellikle 15-16 yıldır. Şimdilerde aktifliğini korumasına rağmen, 2008’de fırlatılan Türksat 3A’nın fazla bir ömrü kaldığını söylemek güçtür. Türksat 3A devre dışı kalan üç haberleşme uydumuza katıldığında, sistemin devamlılığı ve gelişen uydu sistemleriyle eş zamanlı olabilmek için, 3A’dan daha gelişmiş bir uydu sunmamız gerekmiştir. Türksat 6A, bu ihtiyacı karşılayacaktır ve Türkiye’yi uzay yarışında daha ileri taşıyacaktır. Bu büyük adım; dışa bağımlılığı azaltarak bir gün kendi uydumuzu, kendi sistemimizle uzaya gönderebilmenin önünü açmıştır.
Türksat 6A’nın fırlatılması öncesinde düzenlenen törene canlı bağlantıyla katılan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 6A’da gelinen aşamayla birlikte hem heyecanlı hem gururlu olduklarını belirtti. Bakan Uraloğlu: “Hem sivil hem askeri haberleşmemiz çok kıymetli. Orada (uzayda) mutlaka kendimizi daha güvende hissetmemiz gerekir. (Türksat 6A) O güveni bize tekrar tesis etmiş oldu. Mühendislerimizin yazdığı yazılım, yaptığı üretim, imalat, tasarım her şeyiyle beraber; halihazırdaki beş uydumuza 3,5 milyar değerinde(ki) 6’ncısını ilave ediyoruz ve (böylelikle) 5 milyar insana ulaşmış olacağız. Kendi haberleşmemizi, televizyon yayınlarımızı daha güvenli ve kaliteli hale getirmiş olacağız. Uzaydaki bir uydunun ömrü 15-16 yıldır, sürdürülebilirliğimizi sağlamış olacağız. Yeni teknolojilerle devam ettirmiş olacağız. 42’nci dereceye gidinceye kadar, yaklaşık iki aylık sürede 50’nci derecelerde hak tesis etmiş olacağız.” dedi.
Teknolojimizi bir üst seviyeye çıkartarak, bizi dünyada kendi uydusunu üretebilen 11 ülkeden biri konumuna getiren Türksat 6A projesiyle kazanılan yetkinlikler sayesinde; gelecek dönemde uydu geliştirme faaliyetlerinin sürmesini bekliyoruz.
Türksat 6A ve Diğer Aktif Haberleşme Uydularımızın Karşılaştırması
Türksat 6A, Türkiye’nin uzay teknolojileri alanında attığı en önemli adımlardan biridir. Peki, Türksat 6A’yı diğer aktif haberleşme uydularımızdan ayıran özellikler nelerdir?
Türksat 3A
- Fırlatma Tarihi: 2008
- Ömür: 15-16 yıl
- Kapasite: 24 C-band ve 12 Ku-band transponder
- Görev: Televizyon yayını ve internet hizmetleri
- Durum: Ömrünün sonlarına yaklaşıyor
Türksat 4A
- Fırlatma Tarihi: 2014
- Ömür: 15 yıl
- Kapasite: 28 Ku-band ve 2 Ka-band transponder
- Görev: Yüksek çözünürlüklü televizyon yayını ve geniş bant internet hizmetleri
- Durum: Aktif
Türksat 4B
- Fırlatma Tarihi: 2015
- Ömür: 15 yıl
- Kapasite: 18 Ku-band, 3 Ka-band ve 1 C-band transponder
- Görev: İnternet, televizyon ve veri iletişimi hizmetleri
- Durum: Aktif
Türksat 5A
- Fırlatma Tarihi: 2021
- Ömür: 15 yıl
- Kapasite: 42 Ku-band transponder
- Görev: Televizyon yayını ve internet hizmetleri
- Durum: Aktif
Türksat 5B
- Fırlatma Tarihi: 2021
- Ömür: 15 yıl
- Kapasite: 56 Ku-band ve 3 Ka-band transponder
- Görev: İnternet ve veri iletişimi hizmetleri
- Durum: Aktif
Türksat 6A
- Fırlatma Tarihi: 2024
- Ömür: 15 yıl
- Kapasite: 20 Ku-band, 2 Ka-band ve 1 X-band transponder
- Görev: Hem sivil hem de askeri haberleşme, televizyon yayını ve internet hizmetleri
- Durum: Yakında hizmete girecek.
Türksat 6A, kapasitesi ve çok yönlü kullanım alanları ile diğer uydularımızdan ayrılmaktadır. Özellikle askeri haberleşme kapasitesi ve yerli yazılım kullanımı, Türksat 6A’nın stratejik önemini artırmaktadır. Türkiye’yi kendi uydusunu üretebilen 11 ülkeden biri konumuna getiren bu proje, ülkemizin uzay teknolojilerindeki bağımsızlığını güçlendirmektedir.
Aynı zamanda Türksat 6A, önceki uydularımızın başarılarına dayanarak daha gelişmiş özellikler sunmaktadır. Bu uydu, Türkiye’nin uzaydaki varlığını ve kapasitesini daha da artırarak gelecekteki projelere de ışık tutacaktır.
Türk Uzaycılığında Geleceğe Yönelik Beklentiler ve Türksat 6A Nazarında Olası Gelişmeler
Birincisi Türkiye, Türksat 6A kendi uydusunu üretme yetkinliğine sahip 11 ülkeden biri haline geldi. Bu başarı, gelecekte daha fazla milli uydu projesinin hayata geçirilmesine zemin hazırlamaktadır. Yeni nesil haberleşme ve gözlem uyduları geliştirilmesi planlanmaktadır. Bunların dışında Türkiye Uzay Ajansı’nın uzay araştırmaları ve teknolojileri alanında merkezi bir rol oynaması beklentiler arasındadır. Ajans; uzay politikalarının belirlenmesi, araştırma projelerinin desteklenmesi ve uluslararası iş birliklerinin geliştirilmesi gibi konularda aktif olmalıdır.
İkinci olarak Türkiye, uzay çalışmalarında uluslararası iş birliklerine önem vermelidir. Avrupa Uzay Ajansı (ESA), NASA ve diğer uzay ajansları ile ortak projeler geliştirilmesi beklenmektedir. Diğer taraftan Türkiye, “Uzaycılığın NATO’su” olarak nitelendirebileceğimiz Artemis Programı’na (diğer adıyla: Artemis Anlaşmaları, En.: Artemis Accords) ortak ülkelerden olmalıdır. Kuşkusuz bu iş birlikleri, Türkiye’nin uzay teknolojileri alanındaki bilgi birikimini artıracaktır. Uzay turizmi, gelecekte büyük bir pazar potansiyeline sahiptir. Türkiye, bu alanda da adımlar atabilmelidir. Türk şirketleri uzay turizmi için gerekli altyapı ve teknolojileri geliştirmelidir.
![artemis, artemis anlaşmaları, artemisteki ülkeler, yunanistan artemis anlaşması, uzay anlaşması, artemis uzay anlaşması, artemis programı, artemis abd, nasa artemis, amerika artemis anlaşması, nasa, artemiste hangi ülkeler var, artemis uzay, artemis space](https://spacewatch.global/wp-content/uploads/2024/02/Artemis-signatories.jpg)
Üçüncüsü uzay teknolojileri alanında nitelikli insan kaynağına olan ihtiyaç artacaktır. Türkiye, bu alanda eğitim programlarını genişletmeli ve genç yetenekleri teşvik etmelidir. Üniversiteler ve araştırma kurumları, uzay teknolojileri konusunda daha fazla çalışma yapmalıdır. Bunun üzerine uzay teknolojileri alanında yeni ve yenilikçi teknolojiler hedeflenmelidir. Bu kapsamda yapay zeka, büyük veri ve otonom sistemler gibi alanlarda çalışmalar yapılmalıdır. Bu teknolojiler, uzay görevlerinin daha verimli ve güvenli olmasını sağlayacaktır.
Sonuç olarak Türk uzaycılığında geleceğe yönelik beklentiler ve olası gelişmeler, ülkemizin bu alandaki bağımsızlığını ve kapasitesini artıracaktır. Milli uydu projeleri, uluslararası iş birlikleri ve yeni teknolojiler; Türkiye’nin uzay çalışmalarında önemli bir aktör olmasının önünü açacaktır. Bu gelişmeler, hem ekonomik hem de stratejik açıdan büyük faydalar sağlayacaktır.
Kaynakça
- National Environmental Satellite, Data, and Information Service. (2016, May 20). What IS a satellite? NESDIS. [https://www.nesdis.noaa.gov/news/what-satellite]
- Vedantu. (2024, July 12). What do you mean by artificial satellite? Write its uses. [https://www.vedantu.com/question-answer/mean-by-artificial-satellite-write-its-class-12-physics-cbse-5f9ebe197ab4434b6a2dcdde]
- Karadağ, N. (n.d.). Yapay uydu nedir? – :: YAPAY UYDU :: Nazım Karadağ. [https://www.yapayuydu.com/yapay-uydu-nedir/]
- Anadolu Üniversitesi. (n.d.). Jeosenkron Yörüngeli Uydular. Anadolu Üniversitesi | ANABİLGİ. [https://anabilgi.anadolu.edu.tr/?contentId=201343]
- Geosynchronous orbit (2024). In Wikipedia. [https://en.wikipedia.org/wiki/Geosynchronous_orbit]
- Ünal, A. Y. (2023, August 11). Türkiye’nin Türksat 1B ile başlayan uydu yayıncılığı serüveni Türksat 6A ile taçlanacak. Anadolu Ajansı. [https://www.aa.com.tr/tr/bilim-teknoloji/turkiyenin-turksat-1b-ile-baslayan-uydu-yayinciligi-seruveni-turksat-6a-ile-taclanacak/2965719]
- Savunma Sanayii Dergilik. (2022, November 25). Türkiye’nin uydu çalışmaları. [https://savunmasanayiidergilik.com/tr/HaberDergilik/Turkiye-nin-uydu-calismalari]
- Türksat. (n.d.). Ömrünü tamamlamış uydular. Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV ve İşletme A.Ş. [https://www.turksat.com.tr/tr/uydu/turksat-uydu/omrunu-tamamlamis-uydular]
- Technopat. (2023, January 13). Türksat 1C nedir? [Online forum post]. Technopat Sosyal. [https://www.technopat.net/sosyal/konu/tuerksat-1c-nedir.2330833/]
- TRT Haber. (2024, July 9). Türksat 6A ile Türkiye’nin uzaydaki aktif uydu sayısı 9 oldu. TRT Haber. [https://www.trthaber.com/haber/gundem/turksat-6a-ile-turkiyenin-uzaydaki-aktif-uydu-sayisi-9-oldu-867297.html#:~:text=T%C3%BCrkiye%27nin%2C%20T%C3%BCrksat%206A%20%C3%B6ncesinde,uncu%20faal%20uydusu%20haline%20geldi]
- Türk Havacılık, Uzay, Sanayii. (n.d.). GÖKTÜRK-1 – TUSAŞ. [https://www.tusas.com/urunler/uzay/yer-gozlem-ve-kesif-uydulari/gokturk-1]
- İletişim Başkanlığı. (2023, April 15). İMECE uydusu uzaya fırlatıldı. Türkiye Cumhuriyeti İletişim Başkanlığı. [https://www.iletisim.gov.tr/turkce/haberler/detay/imece-uydusu-uzaya-firlatildi]
- Türk Havacılık, Uzay, Sanayii. (n.d.). TÜRKSAT 6A – TUSAŞ. [https://www.tusas.com/urunler/uzay/haberlesme-uydulari/turksat-6a]
- Aselsan. (n.d.). TÜRKSAT 6A KU-BANT ALICISI – ASELSAN. [https://www.aselsan.com/tr/savunma/urun/2718/turksat-6a-kubant-alicisi]
- Aktan, S. (2019, August 26). Uzay yarışı: En fazla uyduya sahip ülkeler hangileri? Euronews. [https://tr.euronews.com/2019/08/26/uzay-yarisi-en-fazla-uyduya-sahip-ulkeler-hangileri]
- İstanbul Ticaret Gazetesi. (2024, July 8). Türksat 6A, 10 yıllık çalışmanın ürünü | istanbulticaretgazetesi.com. İstanbul Ticaret Gazetesi Resmi Haber Sitesi. [https://istanbulticaretgazetesi.com/tr/-turksat-6a-10-yillik-calismanin-urunu#:~:text=Ula%C5%9Ft%C4%B1rma%20ve%20Altyap%C4%B1%20Bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1%20%C3%A7at%C4%B1s%C4%B1,1B%20ile%201994%27te%20ba%C5%9Flad%C4%B1]
- Hürriyet.com.tr. (2024, July 8). Türksat 6A fırlatıldı mı, ne işe yarayacak? Milli uydu Türksat 6A’nın ülkemize sağlayacağı faydalar! Copyright (C) 2024 Hürriyet Gazetecilik Ve Matbaacılık A.Ş. [https://www.hurriyet.com.tr/bilgi/galeri-turksat-6a-uydusu-ne-zaman-ve-nereden-firlatilacak-turksat-6a-ne-ise-yarayacak-milli-uydu-ile-ilgili-bilinen-detaylar-42486472]
- T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. (2024, July 8). TÜRKSAT 6A’NIN UZAY YOLCULUĞU BAŞLADI. T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. [https://www.sanayi.gov.tr/medya/haber/turksat-6anin-uzay-yolculugu-basladi]
- TÜRKSAT. (n.d.). UYDU HABERLEŞMESİ 101. [https://uydu.turksat.com.tr/sites/default/files/2022-01/Uydu-Haberlesmesi-101.pdf]
- TÜBİTAK. (n.d.). İlk Yerli ve Milli Haberleşme Uydumuz TÜRKSAT 6A Uzaya Fırlatıldı | TÜBİTAK | Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu. TÜBİTAK | Türkiye Bilimsel Ve Teknolojik Araştırma Kurumu. [https://tubitak.gov.tr/tr/haber/ilk-yerli-ve-milli-haberlesme-uydumuz-turksat-6a-uzaya-firlatildi]
- TÜRKSAT. (2024, July 9). Türksat 6A uzaya fırlatıldı: İlk sinyal alındı. Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV Ve İşletme A.Ş. [https://www.turksat.com.tr/tr/haberler/turksat-6a-uzaya-firlatildi-ilk-sinyal-alindi]
- Türksat 6A. (2020). In Vikipedi. [https://tr.m.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrksat_6A]
- TÜRKSAT. (n.d.). Uydularımız. Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV Ve İşletme A.Ş. [https://www.turksat.com.tr/tr/uydu/turksat-uydu/uydularimiz]
- TÜRKSAT. (n.d.). Uydu Filosu. Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV Ve İşletme A.Ş. [https://uydu.turksat.com.tr/tr/uydu-filosu]
- Webtekno. (n.d.). Türksat’ın Bu Zamana Kadar Uzaya Gönderdiği Tüm Uydular ve Özellikleri. Webtekno. [https://www.webtekno.com/turksat-uydulari-ve-ozellikleri-h115781.html]
- Çalkaya, M. (2024, July 9). Türksat 6A ile Türkiye’nin uzaydaki aktif uydu sayısı 9’a yükseldi. Anadolu Ajansı. [https://www.aa.com.tr/tr/bilim-teknoloji/turksat-6a-ile-turkiyenin-uzaydaki-aktif-uydu-sayisi-9a-yukseldi/3270005]
- Türkiye’nin uzay programı. (2024). In Vikipedi. [https://tr.m.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkiye%27nin_uzay_program%C4%B1]
- Kuzu, L. (2020). Türkiye’de Uydu Teknolojilerinin Bugünü ve Geleceği. Turkish Journal of Astronomy and Astrophysics, 1(2). [https://dergipark.org.tr/tr/pub/tjaa/issue/53875/829356]
- Çoban, H. O. (2016). Türkiye’nin yer gözlem uydu sistemleri ve ormancılık uygulamalarında kullanılabilirliği. Turkish Journal of Forestry, 17(1). [https://doi.org/10.18182/tjf.92256]
- Kaya, E. E. (2024, May 16). Ülkemizin aktif yapay uydularını tanıyalım. Bilim Genç. [https://bilimgenc.tubitak.gov.tr/makale/ulkemizin-aktif-yapay-uydularini-taniyalim]