Kara Delik Termodinamiği ve Entropisi
Türksat 6A ve Ötesi: Türk Uyduları 101
Kara Delikler: Evrenin Gizemli Objeleri
Ornitorenk: Canlı İlginçlikler Abidesi, Yaşayan Fosil
Antik Dünyadan Orta Çağa Yolculuk: Usturlap ve Sekstant
Siyahi Özgürlük Günü: Lincoln Öncülüğünde Yeşeren Siyah Ulus
Aydaki Kadın Roman İncelemesi
“Atatürk”ün Sonu Gelmeyecek Yolu; Arasız Devrimlerin Lideri
Kuantum Sistemlerde Aktif Madde ve Vicsek Modeli
Yeni Vatan, Yeni Sosyete, Yeni Devlet; Mustafa Kemal’in Yolu
sm-bo-bagimsizligin-safagi
sm-bo-mustafa-kemal-in-yolu-mvbyy
sm-aec-peter-higgs
sm-ok-lyrids-meteor-yagmuru
sm-dk-karanlik-enerji
sm-ly-beyin-bilgisayar-arayuzleri
Kara Delik Termodinamiği ve Entropisi
Kara Delik Termodinamiği ve Entropisi

Kara delikler, astrofizik ve genel görelilik alanlarında büyük ilgi çeken kozmolojik fenomenlerdir. Hawking radyasyonu, kara deliklerin pasif nesneler olmadığı aynı zamanda enerji yayabilen dinamik sistemler olduğunu göstermiştir. Böylece, kara delik termodinamiği üzerine yapılan çalışmalar yeni bir boyut kazanmıştır. Andrew Strominger ve Cumrun Vafa’nın sicim teorisi çerçevesinde gerçekleştirdikleri araştırmalar, kara deliklerin mikro durumlarla nasıl ilişkilendirilebileceğini göstermiştir. Bu bağlamda yazımız, kara delik termodinamiğinin anlaşılması açısından yeni bakış açıları sunmaktadır. Bu konuda daha fazla içeriğimize ulaşmak için Astronomi kategorimizi ziyaret edebilirisiniz. Kara Delik Termodinamiğinin Sıfırıncı Yasası Nedir? Kara delik termodinamiğinin sıfırıncı yasası, klasik termodinamiğin sıfırıncı yasasıyla benzerlik taşır. Klasik termodinamiğin sıfırıncı yasası, iki...

Türksat 6A ve Ötesi: Türk Uyduları 101
Türksat 6A ve Ötesi: Türk Uyduları 101

Uzayın keşfi, iletişim, Dünya gözlemi ve bilimsel araştırmalarda önemli roller oynayan uydu; Türkiye için de önemli bir çaba olmuştur. Bu yazı; Türksat 6A için özel bir vurgu yaparak Türk uydularının tarihini, gelişimini ve mevcut durumunu ele almaktadır. Söz konusu uyduları inceleyerek siz bilimseverler de Türkiye’nin yerli ve milli uydu teknolojisi arayışına tanıklık edebilirsiniz! Daha fazla bu tarz içerik için Astronomi ve Teknoloji kategorilerimize göz atmayı unutmayınız. Uydu Nedir, Nerelerde Kullanılır, Nasıl Olmalıdır ve Örnekleri Nelerdir? Uydular, Güneş Sistemi’ndeki gök cisimlerinin etrafında onlardan ayrılmadan dolanan, daha küçük gök cisimleridir. İki tür uydu vardır. Ay gibi kendiliğinden olarak var olan uydulara doğal uydu denir. Yapay...

Delta Aquarids Meteor Yağmuru İzleme Rehberi
Delta Aquarids Meteor Yağmuru İzleme Rehberi

Uzay severlere müjde! Delta Aquarids meteor yağmuru başlıyor! Her yıl temmuz ve ağustos aylarında meydana gelen bu doğa olayı, uzay severlere adeta gökyüzünde görsel bir şölen yaşatıyor. Şimdi gelin bu görsel şöleni nasıl izleyeceğimizi öğrenelim. Ayrıca daha fazla bu tarz içerik için Sapiens Haber kategorimize göz atabilirsiniz. Delta Aquarids Meteor Yağmuru Tarihçesi Delta Aquarids, ilk defa George Lyon Tupman tarafından 1870 yılında keşfedildi. Ancak o yıllarda meteor yağmurunu hangi kuyruklu yıldızın oluşturduğu tam olarak keşfedilememişti. Nitekim meteor yağmuru adını, Aquarius (kova) takımyıldızı içinde bulunan Delta Aquarii yıldızından almaktadır. İlk gözlemler 1870 yılında yapılmış olsa da zamanla Güney ve Kuzey Delta...

Kara Delikler: Evrenin Gizemli Objeleri
Kara Delikler: Evrenin Gizemli Objeleri

Kara delikler, evrenin en gizemli ve büyüleyici objelerinden biridir. Einstein’ın Genel Görelilik Teorisi’nin bir sonucu olarak ortaya çıkan kara delikler; çekim kuvvetinin son derece yoğun olduğu, ışığın bile kaçamadığı bölgeler olarak tanımlanır. Bu makalede kara deliklerin oluşumu, özellikleri, türleri, kara deliklerin etrafındaki fizik ve bilim dünyasındaki önemi hakkında detaylı bilgi verilecektir. Keyifli okumalar! Daha fazla bu tarz içerik için Astronomi kategorimizi ziyaret edebilirsiniz. Kara Deliklerin Oluşumu Yıldızların Evrimi: Kara Delik Öncüleri Kara deliklerin oluşumu, büyük kütleli yıldızların yaşam döngüsüyle başlar. Yıldızlar, hidrojenin helyuma dönüşmesiyle enerji üreterek yaşamlarını sürdürür. Bu süreç, çekirdek tepkimeleri olarak bilinmektedir ve yıldızın iç basıncını dışa doğru iterek kütleçekim...

Ornitorenk: Canlı İlginçlikler Abidesi, Yaşayan Fosil
Ornitorenk: Canlı İlginçlikler Abidesi, Yaşayan Fosil

Evrimin karmaşık doğasını anlamada ara türler veya geçiş türleri, sıkça tartışma konusu olur. Evrimi yanlış yorumlamak isteyen bazı kesimler, çeşitli görsel ve argümanlarla bilimsel gerçekleri çarpıtabilir. Her ne kadar evrim bilimsel bir yasa olsa da bazı canlılar evrimin izlerini bariz bir şekilde üstlerinde taşır. Bu evrimsel sürecin muazzam çeşitliliğine ve karmaşıklığına ışık tutan önemli canlı örneklerinden biri de ornitorenk ya da diğer adıyla platipustur. Bu yazıda, ornitorenk ve yakın akrabaları tek deliklilerin evrimsel geçmişilerine, neden iyi bir geçiş türü örneği olduklarına, Avustralya canlılarının doğa tarihindeki yerlerine ve ornitorenklerin neden yaşayan fosil olarak adlandırıldıklarına daha yakından bir bakış atacağız. Daha fazla...

Antik Dünyadan Orta Çağa Yolculuk: Usturlap ve Sekstant
Antik Dünyadan Orta Çağa Yolculuk: Usturlap ve Sekstant

Astronomi ve denizcilik alanlarının gelişiminde usturlap ve sekstant kritik rol oynayan iki temel navigasyon aletidir. Bu yazımızda, her iki aletin tarihçesi, işlevleri ve denizcilik ile astronomiye katkılarını keşfedeceğiz. Daha fazla bu tarz yazı için ”Astronomi” kategorimize göz atabilirsiniz. İyi okumalar. Usturlap Nedir? Karmaşık daireler ve çizgilerden oluşan, görünüşte basit bir pirinç diskmiş gibi görünen usturlap, yüzyıllar boyunca astronomları büyüledi. Sadece bir yön bulma aracı olmanın ötesinde, kozmosun derin anlayışını ve eski gökbilimcilerin yaratıcılığının bir kanıtını temsil ediyor. Tarih, astronomi, navigasyon ve hatta zaman işleyişinin gelişimiyle iç içe geçmiş olup bu da onu muazzam bir tarihsel ve bilimsel öneme sahip bir...

Siyahi Özgürlük Günü: Lincoln Öncülüğünde Yeşeren Siyah Ulus
Siyahi Özgürlük Günü: Lincoln Öncülüğünde Yeşeren Siyah Ulus

Tarihler 1861’in 12 Nisan’ını göstermektedir. Konfederasyon tarafında bulunan 11 eyalet, Birlik’ten (İng.: Union) belirli sebepler sonucu ayrılmak ister. Bunun sonucunda silahlı direniş başlatırlar. Bu isyan, zamanla bir ‘’iç savaş’’ konumuna gelir ve eyaletleri iki ayrı görüşe sürükler. Abraham Lincoln (Linkıln) resmen Amerikan Birliği’nin başkanı seçilir. Başkan Lincoln’ın 6 Kasım 1860’ta başkan seçilmesiyle, Jefferson Davis taraftarı olan; siyahi köleliğini ve beyaz üstünlüğünü (İng.: white civilization) savunan 11 eyalet -bir iç savaş çıkartsa da- sonunda adalet ve özgürlük kazanmıştır. 1865’in 26 Mayıs’ına gelindiğinde ise barış konusu gündeme gelmiştir. Konfederasyon yapılanmaları dağıtılmış, kölelik sistemi [İng.: slaverisition (Yazar Dario Nomilton, aslen enslavement olan söz...

Aydaki Kadın Roman İncelemesi
Aydaki Kadın Roman İncelemesi

Ahmet Hamdi Tanpınar, Huzur ve Saatleri Ayarlama Enstitüsü gibi birbirinden eşsiz eserleri biz okuyuculara sunmuş oldukça kıymetli bir yazardır. Bu yazımızda onun yarım kalan son romanı olarak bilinen “Aydaki Kadın” romanını inceleyecek ve kitap hakkındaki sorulara cevaplar arayacağız. Eser hakkındaki incelemeye geçmeden önce yazarımızın kim olduğunu kısaca özetlemenin faydalı olacağını düşünüyoruz. Bu tarz benzeri içeriklerimiz için Bloglar kısmına göz atabilirsiniz. Ahmet Hamdi Tanpınar Kimdir? Ahmet Hamdi Tanpınar, 23 Haziran 1901’de İstanbul’da doğdu. Kadı Hüseyin Fikri Efendi’nin oğludur. Baytar Mektebi’ni bırakarak girdiği Darülfünun-ı Osmani’nin (Bugünkü İstanbul Üniversitesi) Edebiyat Fakültesi’nden 1923’te mezun oldu. Erzurum, Konya ve Ankara’daki liselerde öğretmenlik yaptı. Gazi Terbiye...

“Atatürk”ün Sonu Gelmeyecek Yolu; Arasız Devrimlerin Lideri
“Atatürk”ün Sonu Gelmeyecek Yolu; Arasız Devrimlerin Lideri

Yas ve gururun iç içe geçtiği bir destandır Genç Türkiye ve Atatürk’ün destanı. Çağların ötesinden yankılanan bir liderin adıdır Atatürk. Onun yolu; Türk milletinin var oluş mücadelesinin, yenilikçi ruhunun ve sonsuz ilerleyişinin bir haritasıdır. Mustafa Kemal Atatürk, Türk milletinin bağımsızlık ve kalkınma yolunda çıktığı destansı yürüyüşün önderiydi. Yeni vatan, yeni toplum ve yeni devlet inşa etme idealini yorulmak bilmeyen bir azimle, sarsılmaz bir inançla hayata geçirdi. Mustafa Fehmi Kubilay’ın şehit edilmesi, Atatürk’ün kalbine derin bir yara açmış olsa da, bu trajik olay kendisini durdurmaya yetmedi. Tam aksine, hem kendisinin hem de milletinin azim ve kararlılığını daha da pekiştirdi. Dahası Atatürk,...

Kuantum Sistemlerde Aktif Madde ve Vicsek Modeli
Kuantum Sistemlerde Aktif Madde ve Vicsek Modeli

Tokyo Üniversitesi’nden Kazuaki Takasan, Kyogo Kawaguchi ve RIKEN’den Kyosuke Adachi, atomların ferromanyetik düzenini artırarak parçacık hareketliliğini ve atomlar arasındaki itici kuvvetlerin bu durumu sürdürebileceğini dair yeni bir çalışma gerçekleştirdiler. Bu noktada buluşun, aktif madde kavramını kuantum sistemlere genişleterek manyetik hafıza ve kuantum hesaplama gibi parçacıkların manyetik özelliklerine dayanan yeni teknolojilerin geliştirilmesine katkıda bulunması bekleniyor. Araştırmanın sonuçlarıysa Physical Review Research dergisinde yayımlandı. Bu yazıda atomların ferromanyetik düzeni ve parçacık hareketliliği ile aktif madde kavramı gibi konular ele alınacaktır. Daha fazla içeriğimize Modern Fizik kategorimizi ziyaret ederek ulaşabilirsiniz. Aktif Madde Kavramı ve Doğadan Örnekleri Aktif madde (İng:”active matter”), bireysel bileşenlerinin enerjiyi harici...

Yeni Vatan, Yeni Sosyete, Yeni Devlet; Mustafa Kemal’in Yolu
Yeni Vatan, Yeni Sosyete, Yeni Devlet; Mustafa Kemal’in Yolu

Bağımsızlığın kazanılmasının ardından, Mustafa Kemal’in önderliğinde yepyeni bir sayfa açılmıştır. Bu sayfada milletin iradesine dayanan, modern ve müreffeh bir devlet inşa edilecekti. Güçlükler yok değildi. Eski düzenin savunucuları, yeniyi kabullenmemek için direnmiştir. Fakat Mustafa Kemal’in inancı ve kararlılığı tamdı. Kendisi, milletinin gizil gücüne inanmaktaydı ve ulusunu aydınlık bir geleceğe taşımaya hazırdı. Mustafa Kemal’in vizyonu, sadece siyasi ve yasal reformlarla sınırlı değildi. Türk milletine yüce zihniyetini yeniden hatırlatmak istiyordu. Bu amaçla, eğitimde ve kültürde önemli adımlar atılmıştır. Yeni nesil; laik, bilimsel ve milli değerlere sahip bireyler olarak yetiştirilecekti. “Yeni Vatan, Yeni Sosyete, Yeni Devlet; Mustafa Kemal’in Yolu” adlı yazımızda; cumhuriyetin ilanının...

Bağımsızlığın Şafağı; Mustafa Kemal’in Yolu
Bağımsızlığın Şafağı; Mustafa Kemal’in Yolu

Bağımsızlık yolunda atılan her adım, birçok şehidimizin kanı ile harmanlanmıştır. Anadolu’nun dört bir köşesinden yükselen bu mücadele sesleri, milli mücadelenin ve ardından gelen özgürlüğün ne kadar zorlu ve fedakarlık dolu olduğunu bizlere hatırlatır. Her bir şehit, bu toprakların özgürlüğü adına en değerli varlığını, yani canını feda etmiş ve bağımsızlığın ateşinin hiç sönmemesi için gerekli kıvılcımı sunmuştur. Biz, bu yazımızda Batı Cephesi’nden başlayarak Cumhuriyet’in ilanından bir gün öncesine kadar uzanan Milli Mücadele sürecini ele alacağız. Konuyla ilgili daha derinlemesine bir okuma yapmak isterseniz, Amasya Genelgesi’nden İstanbul’un işgaline kadar olan dönemi kapsayan “Mustafa Kemal’in Yolu: Mürekkep ve Barutla Yoğrulan Yıllar” başlıklı yazımızı...

Mustafa Kemal’in Yolu; Mürekkep ve Barutla Yoğrulan Yıllar
Mustafa Kemal’in Yolu; Mürekkep ve Barutla Yoğrulan Yıllar

Türkiye Cumhuriyeti’nin doğuşu, yalnızca tarih kitaplarında anlatılan bir dizi olaydan çok daha fazlasıdır. Bu doğuş, ruhu ve karakteriyle Türk milletinin yeniden doğuşunun hikayesidir. Bu toprakların her bir köşesi, bağımsızlık aşkıyla yanıp tutuşan yüreklerin tanığıdır. Özgürlük ve adalet için verdiği amansız mücadelelerin şahididir. Mustafa Kemal Atatürk ve onunla omuz omuza savaşan yoldaşlarının liderliğinde, bir ulusun kaderini değiştiren, adeta küllerinden yeniden doğan bir anavatanın destanı yazılmıştır. Bu dönem, vatan aşkı ile sıradan insanların olağanüstü kahramanlara dönüştüğü bir dönemdir. Köylüsünden şehirlisine, kadınından erkeğine her bir ferdin vatan için seferber olduğu bir devirdir. Milli mücadele, sadece bağımsızlık değil, aynı zamanda halkın kendi geleceğini şekillendirme...

Peter Higgs: Bozonun Ardında Bir Yaşam
Peter Higgs: Bozonun Ardında Bir Yaşam

Doğanın temel güçlerine ilişkin anlayışımızı yeniden şekillendiren, vizyoner fizikçi Peter Ware Higgs; 8 Nisan 2024’te, 94 yaşında vefat etti. Higgs, dolaşım bozukluğundan kaynaklanarak geçirdiği kısa hastalık süreci nedeniyle Edinburg, İskoçya’daki evinde yaşama veda etti. Higgs mekanizması üzerine çığır açan çalışmaları, ardından Higgs bozonunun keşfi; kendisine Nobel Ödülü kazandırmakla kalmadı. Aynı zamanda parçacık fiziğinin Standart Modelindeki bulmacanın çok önemli bir parçasını da sağladı. Bu yazımızda; “Peter Higgs kimdir?”, “Peter Higgs Nobel Ödülü’ne niçin layık görülmüştür?” gibi soruları yanıtlıyoruz. Tüm bunların ötesinde bozonun ardında bir yaşamı ele alıyoruz. Bilim devini kaybetmenin yasını tutarken evrenin derinlikleriyle geleceğin fizikçilerinin yolunu aydınlatan katkılarını anmaya devam...

Lyrids Meteor Yağmuru İzleme Rehberi
Lyrids Meteor Yağmuru İzleme Rehberi

Lyrids Meteor Yağmuru’nu kaçırmayın! 22–23 Nisan tarihleri arasında gerçekleşecek Lyrids Meteor Yağmuru, 22 Nisan günü gözlem açısından zirve noktasına çıkacak. Peki; ya bu meteor yağmurunu nasıl izleyebiliriz, nereye bakmamız gerekiyor ve saat kaçta izlenebilecek? Haberimizde tüm bu sorulara ve Lyrids Meteor Yağmuru hakkındaki diğer bilgilere yer verdik, nasıl izleyebileceğinizi anlattık ve meteorlar hakkında bilgiler verdik. Bu etkileyici doğa olayını en iyi şekilde izlemek için gerekli detayları haberimizin devamında bulabilirsiniz. Ayrıca daha fazla bu tarz içerik için Sapiens Haber kategorimize göz atabilirsiniz. Kuyruklu Yıldız Nedir ve Nasıl Oluşur? Bu noktada NASA’nın yapmış olduğu kuyruklu yıldız tanımına göz atmakta fayda var. Kuyruklu...

Karanlık Enerji Spektroskopik Aleti, Evrenin 3D Haritasını Çıkarıyor!
Karanlık Enerji Spektroskopik Aleti, Evrenin 3D Haritasını Çıkarıyor!

Karanlık enerji; evrenin büyük bir kısmını oluşturan ancak henüz tam olarak anlaşılamayan, gizemli bir fenomendir. Evrenin genişlemesinin hızlandığını ortaya koyan gözlemler, bu gizemli enerjinin varlığını öne sürmektedir. Karanlık Enerji Spektroskopik Aleti (KESA, İng.: Dark Energy Spectroscopic Instrument, “DESI”), karanlık enerjinin doğasını ve evrenin genişleme hızındaki değişiklikleri daha ayrıntılı bir şekilde incelemek amacıyla oluşturulmuş bir spektroskopik alettir. Alet, ABD Enerji Bakanlığının Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı tarafından DOE Bilim Ofisi‘nin finansmanlığında kuruldu ve şimdiden üç boyutlu galaksi araştırmaları için önceki tüm kayıtlardan daha fazla veri sağladı. Bu süreçte evrenin en detaylı haritalarından birini henüz 7. ayını doldurduğu günlerde tamamladı. Ancak buna rağmen...

Beyin-Bilgisayar Arayüzleri ve Yapay Zeka Entegrasyonu
Beyin-Bilgisayar Arayüzleri ve Yapay Zeka Entegrasyonu

Günümüzde teknolojinin ivme kazanan gelişimi, insanlarla makineler arasındaki etkileşimi bütünüyle yeniden şekillendirmektedir. Beyin-bilgisayar arayüzleri, insan beyninin elektriksel aktivitesini algılayarak bilgisayarlarla etkileşime geçmeyi sağlamaktadır. Bu arayüzlerin çeşitli hastalıkların tedavisinde etkili olduğu gözlemlenmektedir. Örneğin, felçli hastaların hareket kabiliyetinin geri kazandırılmasına ve zihinsel durumlarının izlenmesine imkan tanımaktadır. Yapay zeka ise bu arayüzlerle birleşerek daha etkili ve verimli bir iletişim olanağı sağlamaktadır. Söz konusu verilerin ışığında beyin-bilgisayar arayüzleri ve yapay zeka entegrasyonu, bilim ve teknoloji dünyasında büyük ilgi gören ve hızla evrilen bir araştırma alanı olmaktadır. Bu makalede bu teknolojik gelişmelerin temel prensipleri, uygulamaları ve gelecekteki potansiyeli tafsilatlı bir şekilde incelenecektir. Bu konuda daha...

previous arrow
next arrow